05 maart 2026

Ministerie: pauze maar geen moratorium voor Iraanse asielzoekers

Ministerie: pauze maar geen moratorium voor Iraanse asielzoekers
Het ministerie van Justitie en Veiligheid heeft op 2 maart 2026 bekendgemaakt dat het nemen van beslissingen op asielverzoeken van Iraniërs is gepauzeerd.

 

Er is echter geen formeel besluit- en vertrekmoratorium ingesteld. Het stilleggen van besluitvorming betekent wel dat er geen Iraanse vluchtelingen gedwongen worden teruggestuurd, aldus een woordvoerder van het ministerie tegen het ANP. Het is onduidelijk hoe lang deze 'pauze' gaat gelden.

Onwettig
Het instellen van een ‘pauze’ is opmerkelijk, want voor een situatie waarin ineens een oorlog uitbreekt en het onduidelijk is hoe die oorlog zich zal ontwikkelen, kent de Vreemdelingenwet 2000 nu juist de instrumenten van een besluit– en vertrekmoratorium (zie resp. de artikelen 43 en 45 lid 5 Vw). De figuur van een ‘pauze’ in de behandeling van asielaanvragen, zoals het ministerie nu toepast, kent de Vreemdelingenwet helemaal niet. Het ministerie handelt dus niet volgens de Vreemdelingenwet, oftewel onwettig.

Recht op opvang
Het instellen van een besluit- en vertrekmoratorium geeft automatisch recht op opvang. Iraniërs zonder verblijfsvergunning zouden echter vanwege de gewijzigde situatie in hun land van herkomst (m.n. de aanvallen van de VS en Israël op Iran sinds 28 februari jl.) wel een opvolgende asielaanvraag kunnen doen. Deze aanvraag zal dan niet meteen in behandeling genomen worden vanwege de door het ministerie afgekondigde ‘pauze’, maar op grond van de opvolgende asielaanvraag is er dan wel weer meteen recht op opvang bij het COA.

Rechtbank 
Overigens heeft de Rechtbank Den Bosch op 3 maart 2026 per brief de minister van Asiel en Migratie verzocht te verduidelijken voor welke termijn deze beslisstop gaat gelden. Ook wil de Rechtbank graag een reactie van het ministerie op het standpunt van VluchtelingenWerk, dat Iraanse asielzoekers die in Iran of Nederland kritiek hebben geuit op het Iraanse regime een asielvergunning zouden moeten krijgen.
 

Meer informatie:
De brief van de Rechtbank Den Bosch aan de minister van Asiel en Migratie d.d. 3 maart 2026 met als onderwerp 'Verzoek om reactie op gewijzigde situatie Iran'
Het standpunt van VluchtelingenWerk Nederland, die pleit voor een vertrekmoratorium voor Iraanse asielzoekers

Lees ook:
27-02-26  Rechtbank Rotterdam: Iraniërs lopen gevaar bij terugkeer