Eerste reactie van INLIA op het coalitieakkoord

Goed nieuws is er ten eerste voor de opvang van asielzoekers en de behandeling van asielaanvragen: COA, IND en Nidos krijgen stabiele financiering op grond van realistische prognoses. INLIA pleit daar al jaren voor.

Zo kan het COA voldoende vaste en flexibele opvangplekken realiseren en noodopvang sluiten. Dat is heel veel beter voor de mensen die daarin verblijven – onder wie vele gezinnen met kinderen. De Spreidingswet blijft in stand totdat er ‘voldoende’ opvang is.  Positief is ook dat VluchtelingenWerk terugkeert in azc’s met spreekuren voor asielzoekers, wat ook het COA en de IND ontlast. 

INLIA juicht toe dat de coalitie snelle participatie wil bevorderen. Kansrijke asielzoekers mogen na 3 maanden aan het werk en krijgen vanaf het begin taalles, hulp en bemiddeling. Ook komen er betere mogelijkheden voor statushouders om op hun eigen niveau aan het werk te gaan. Dat lukt nu te vaak niet, omdat ze hun diploma’s niet om kunnen zetten. 

Er is ook slecht nieuws: zo wil de coalitie de asielprocedure ‘vereenvoudigen’. Dit gaat de rechten van asielzoekers inperken. De IND krijgt meer ‘flexibiliteit’ om een beslissing te nemen door afschaffing van verplichte procedurestappen (zoals aanmeldgehoor, medisch advies en voornemenprocedure). Ook zullen herhaalde asielaanvragen veel strenger worden getoetst. 

Zorgwekkend is het voornemen het Vluchtelingenverdrag te ‘moderniseren’. Doel is dat er in de toekomst geen asielprocedures meer in Nederland lopen, maar dat alle asielaanvragen buiten Europa worden ingediend en afgehandeld. De coalitie wil het daarbij makkelijker maken om op EU-niveau terugkeerafspraken te maken met landen buiten Europa. Opmerkelijk genoeg gaat de samenwerking met Oeganda wel on hold.

INLIA vindt het ronduit teleurstellend dat de coalitie niet wil tornen aan de onzorgvuldige en onrechtvaardige asielwetten van de PVV, als die door de Eerste Kamer komen. Daarmee zou ook de strafbaarstelling van illegaliteit, waartegen INLIA al langer strijdt, ook een feit worden. Dat is bijzonder slecht nieuws voor de mensen om wie het gaat en voor de hele samenleving. We hebben uitvoerig bericht over deze kwestie.

Deze strijd is overigens nog niet gestreden; de Eerste Kamer moet de wetten nog behandelen. Het is de taak van de senaat om de kwaliteit van de wetgeving te toetsen op rechtmatigheid, uitvoerbaarheid en handhaafbaarheid. En juist op al deze punten zijn de wetten ondermaats, volgens juridisch adviseurs zoals onder meer de Raad van State en volgens de uitvoeringsdiensten zoals onder meer de Nationale Politie. 

Onze kaartenactie waarmee u uw zorg onder de aandacht van de senatoren kunt brengen loopt nog steeds; ga naar deze pagina om een kaart aan de Eerste Kamer te sturen. 
 

Meer informatie:
Stuur een kaart aan de Eerste Kamer
Waarom is de strafbaarstelling van illegaal verblijf een slecht idee?

Lees ook:
22-01-26  Brief aan de Eerste Kamer over strafbaarstelling illegaliteit
23-01-26  Kerkelijke vrijwilligers: van burgerlijk ongehoorzaam tot crimineel?

Foto: presentatie coalitieakkoord, 30 januari 2026 © Tweede Kamer der Staten-Generaal